مجله میسفا
آیا شامپو باعث ریزش مو میشود؟ بررسی علمی ریزش مو بخاطر شامپو و انتخاب شامپوی مناسب
ریزش مو از گذشته به عنوان یکی از دغدغههای اصلی زنان و مردان شناخته میشود. مو در زیبایی تاثیر غیرقابل انکاری داشته و ریزش مو به خصوص زمانی که دلایل وراثتی نداشته باشد، باعث ایجاد نگرانی در هر مرد و زنی خواهد شد. یکی از سوالاتی که برای بسیاری از این افراد مطرح میشود این است که آیا شامپو بر روی ریزش مو تاثیر دارد؟ در این مطلب قصد داریم با صداقت به شما بگوییم که آیا چنین موضوعی صحت دارد یا خیر!
آیا شامپو واقعا باعث ریزش مو میشود؟
در حال حاضر برندهای مختلفی در بازار شامپو وجود دارند که بسیاری از آنها ادعاهای مشابهای را مطرح میکنند. کاهش سرعت روند ریزش مو، مسدودسازی مسیر هورمونهای مسبب ریزش مو، بهبود جریان خون پوست کف سر، تغذیه موها با ویتامینها و آمینو اسیدهای مختلف و بسیاری دیگر از این جمله هستند. اکثر این شامپوها مردان را هدف گرفتهاند؛ مردانی که معمولا با نزدیک شدن به میانسالی دچار ریزش و نازکی مو، کم پشتی و طاسی مقطعی مو میشوند. اما آیا تاثیر شامپو در ریزش مو واقعیت دارد؟
یکی از ترکیبات اصلی در شامپوها، صابونها، خمیردندان و انواع شویندههای بهداشتی سدیم لوریل سولفات است. این ماده در واقع میزان کف ایجاد شده و قدرت پاک کنندگی یک شامپو را تعیین میکند. این ماده به علت ارزان قیمت بودن مورد توجه تولیدکنندگان محصولات آرایشی و بهداشتی قرار دارد. شامپوهایی که در ترکیبات آنها بیشتر از ۲ درصد سدیم لوریل سولفات به کار رفته باشد تا حدی میتوانند باعث ریزش موها شوند.
در اروپا استفاده از این ماده سالهاست ممنوع شده و در اکثر کشورهای خارجی توسعه یافته دیگر نیز مصرف آن در بازه مجاز ۲ درصدی انجام میگیرد. متاسفانه در کشور ما هستند شامپوهایی که در ترکیبات آنها از ۱۰ الی ۲۰ درصد سدیم لوریل سولفات استفاده شده است.
شامپوهایی با کیفیت پایین یا نامتناسب با جنس موهای شما به مرور باعث خشکی و شکنندگی موها و همچنین تاثیرات منفی بر روی پوست کف سر خواهند شد. این موضوع در نهایت ریزش موها را به دنبال خواهد داشت.
درمان ریزش مو با شامپو
در حال حاضر شامپوهای مناسب برای ریزش مو مختلفی در بازار وجود دارد که هر کدام مزایا و سطح قیمتی خاص خودشان را دارند. شامپوها و فومهای حاوی ماینوکسیدیل و کافئین این روزها از استقبال بیشتری برخوردارند.
ماینوکسیدیل یکی از مهمترین ترکیباتی است که از مدتها قبل به عنوان یکی از راههای درمان یا کنترل ریزش مو مورد استفاده قرار میگیرد. بسیاری از شامپوهایی که این روزها با عنوان گیاهی به فروش میرسند حاوی این ماده موثر هستند. شامپوهایی که حاوی ۲ الی ۵ درصد ماینوکسیدیل هستند ریزش مو را کاهش داده و میتوانند تا حدی باعث رویش مجدد موها شوند.
آیا شامپو ضد ریزش مو موثر است؟
در تحقیقات فراوانی که در زمینه اثربخشی مواد کمپلکس کافئین بر روی ریزش مو صورت گرفته، نشانههایی از تاثیر مثبت این ماده بر روی ریزش موی ارثی به خصوص از نوع آندروژنیک قابل مشاهده است. به همین دلیل تاثیر شامپو در ریزش مو در شامپوهایی که حاوی مقدار مناسبی از کمپلکس کافئین هستند قابل مشاهده خواهد بود.
این که بگوییم با شامپو میتوان ریزش مو را درمان کرد حرف درستی نیست! شامپوها در بهترین حالت ۳ الی ۵ دقیقه بر روی مو و پوست کف سر شما باقی میمانند و این مدت کم در بسیاری از مواقع برای درمان یا حتی کاهش ریزش مو کافی نخواهد بود. اما دقت کنید، اگر ریزش موی شما علل زمینهای خاصی ندارد، به هر حال شما هر روز موهای خود را شامپو میکنید و استفاده از یک شامپوی با کیفیت و حاوی مواد تقویت کننده میتواند مفید باشد.
رابطه تعویض شامپو و ریزش مو
در صورتی که شامپویی که در حال حاضر استفاده میکنید موهای شما را تمیز و خوش حالت نموده و به خوبی با موی شما سازگاری دارد، نیازی نیست آن را تعویض کنید. باور عموم بر این است که اگر حداقل هر شش ماه شامپوی خود را تعویض نکنید، موهایتان دچار ریزش خواهد شد. اما این طرز فکر اشتباه بوده و اگر از شامپوی خود رضایت دارید هیچ نیازی به تعویض ندارید.
نکته مهم این است که باید شامپویی متناسب با نوع موهای خود را تهیه کنید. اگر موهایی چرب یا خشک دارید و موهایتان شوره دار است، حتما به دنبال شامپوهای سازگار با موهای خود باشید. در صورتی که شامپوی مناسب خودتان را انتخاب کردید مدتها میتوانید از آن استفاده نموده و تاثیر شامپو در ریزش مو را به صورت مثبت مشاهده کنید.
در واقع علت اصلی که برخی متخصصان برای تغییر شامپوی مصرفی به آن اشاره میکنند، توانایی شامپو در از بین بردن آلودگیهای مو و سطح پوست کف سر است. در صورتی که شامپوی شما قادر به پاکسازی مناسب نباشد، این آلودگیها به مرور جمع شده و ممکن است باعث تضعیف موها و ریزش مو شود.
تاثیر شامپو در ریزش مو واقعیت یا تبلیغات فریبنده؟
قبل و بعد از استفاده شامپوی ضد ریزش
واقعیت این است که شامپو مدت زمان بسیار کمی بر روی موها و پوست کف سر شما قرار میگیرد و تنها درصدی از مواد تقویت کنندهای که در ترکیبات آن بهکار رفته جذب پوست خواهد شد. اما نکتهای که باید به آن توجه داشته باشید این است که برای حفظ سلامتی و شادابی موهایتان استفاده از یک شامپو ضد ریزش مو و تقویت کننده مو الزامی است!
در واقع شاید شما به طور ۱۰۰ درصدی نتایجی که برای یک شامپو تبلیغ میشود را در عمل تجربه نکنید، اما با استفاده از یک شامپوی بیکیفیت و نامناسب قطعا به موها و پوست کف سر خود آسیب خواهید زد! بنابراین خیلی مهم است که جنس موهای خود را بشناسید، عواملی که باعث ایجاد ریزش مو یا شوره سر در شما شدهاند را شناسایی نموده و به دنبال درمان آنها باشید و سپس با استفاده از یک شامپوی مناسب به عنوان مکمل درمانی انتظار بهبود بیشتر را داشته باشید.
شامپوی مناسب برای ریزش مو
برای خرید شامپویی که ریزش موهایتان را تا حد مناسبی کاهش دهد، باید به دنبال محصولاتی باشید که حاوی مواد شیمیایی مضری مانند سولفات، پارابن یا سدیم لوریل سولفات نبوده و همچنین از پروتئینها، ویتامینها و مهار کنندههای هورمون DHT برخوردار باشد.
شامپو های بلیتا جزعی از محصولات با کیفیت هستند. که این خصوصیات را به همراه داشته و همچنین با توجه به اینکه در کشوری اروپایی تولید میشوند بدون سولفات و یا زیر دو درصد سولفات می باشد این برند فاقد مواد شیمایی آسیب رسان به مو بوده و به صورت هوشمندانه با ریزش موی غیر ارثی مبارزه میکند. علاوه بر این، افرادی که ریزش موی ارثی دارند نیز با استفاده از این شامپو میتوانند تا حدودی شاهد کند شدن روند ریزش موهای خود باشند.
برای استفاده کافیست مقداری از شامپو را در کف دست خود ریخته و کمی آب به آن اضافه نموده و سپس موهای خود را به مدت ۱ دقیقه
ماساژ دهید. کف ایجاد شده بر روی مو را تا ۳ دقیقه بر روی سرتان نگه دارید و در نهایت با آب ولرم آبکشی کنید.
واقعاً چه زمانی میتوان گفت ریزش مو بخاطر شامپو است؟
بسیاری از افراد زمانی که با ریزش مو مواجه میشوند، سریعاً نتیجه میگیرند که شامپو باعث ریزش مو میشود و مقصر اصلی همین محصول است. در حالی که در اغلب موارد، ریشه مشکل در عوامل هورمونی، تغذیهای، استرس، بیماریهای زمینهای یا ژنتیک نهفته است و شامپو فقط میتواند این وضعیت را تشدید یا آرامتر کند. تنها زمانی میتوان گفت ریزش مو بخاطر شامپو است که بعد از تعویض شامپو، دچار خارش، سوزش، قرمزی پوست سر، خشکی شدید یا چرب شدن غیرطبیعی مو شدهاید و همزمان ریزش مو هم بیشتر شده است. در این حالت، فرمول شامپوی شما – بهخصوص اگر حاوی سولفاتها، الکلهای خشککننده یا رایحه و رنگهای حساسیتزا باشد – میتواند به فولیکول مو آسیب رسانده و بهطور غیرمستقیم باعث ریزش مو شود.
برای پاسخ شفاف به این سؤال که آیا شامپو باعث ریزش مو میشود یا نه، باید به چند نکته توجه کرد: اگر از شامپوی باکیفیت، ملایم و متناسب با جنس مو و پوست سر خود استفاده میکنید، معمولاً نهتنها شامپو باعث ریزش مو نمیشود، بلکه با پاکسازی اصولی و بهبود گردش خون سطحی، به سلامت مو کمک میکند. اما استفاده طولانیمدت از شامپوهای نامرغوب، حاوی درصد بالای سولفات (مثل سدیم لوریل سولفات بیش از حد مجاز)، شامپوهایی که با نوع موی شما همخوانی ندارند (مثلاً شامپوی مخصوص موهای چرب روی موی خشک) یا شستوشوی بیش از حد مو، میتواند تعادل چربی و رطوبت پوست سر را بههم زده، ساقه مو را شکننده کند و در نهایت این تصور را ایجاد کند که شامپو باعث ریزش مو میشود. بنابراین انتخاب آگاهانه شامپو و اصلاح عادتهای شستوشو (مدت ماساژ، دمای آب، تعداد دفعات شستوشو) نقش کلیدی در کنترل ریزش مو دارند.
آیا شامپو ضد شوره باعث ریزش مو میشود؟
سؤال دیگری که بسیار مطرح میشود این است که آیا شامپو ضد شوره باعث ریزش مو میشود یا برعکس، میتواند به کاهش ریزش کمک کند؟ در حالت ایدهآل، شامپوهای ضد شوره معتبر که حاوی ترکیباتی مانند پیریتیون زینک، کتوکونازول، سالیسیلیک اسید یا دیگر عوامل ضدقارچ و ضدالتهاب هستند، با کنترل شوره، التهاب و خارش پوست سر را کاهش میدهند و در نتیجه با ایجاد محیطی سالمتر برای رشد مو، به کاهش ریزش کمک خواهند کرد. در این شرایط، ریزش مویی که شما تجربه میکنید اغلب ناشی از خود شوره، التهاب و پوستهریزی مزمن است، نه اینکه شامپو ضد شوره باعث ریزش مو میشود.
با این حال اگر پوست سر بسیار حساسی دارید، استفاده افراطی یا طولانیمدت از برخی شامپوهای ضد شوره با فرمولهای قوی، ممکن است باعث خشکی شدید، پوستهپوسته شدن، کشیدگی و تحریک پوست شود و همین التهاب میتواند بهطور موقت ریزش مو را افزایش دهد و این تصور را ایجاد کند که ریزش مو بخاطر شامپو اتفاق افتاده است. راهحل این است که شامپو ضد شوره ملایمتر و ترجیحاً بدون سولفات انتخاب کنید، دستورالعمل مصرف را دقیق رعایت کنید (نه کمتر و نه بیشتر از مقدار توصیهشده)، و در صورت تشدید خارش یا ریزش مو، حتماً با پزشک یا متخصص پوست مشورت نمایید. در نتیجه، پاسخ علمی به این پرسش که آیا شامپو ضد شوره باعث ریزش مو میشود این است: در صورت انتخاب صحیح محصول و استفاده اصولی، خیر؛ اما انتخاب نادرست و مصرف بیرویه میتواند در برخی افراد مستعد، نقش تشدیدکننده در ریزش مو داشته باشد.